Beprijzingsmaatregelen opschalen circulaire verdienmodellen
In dit rapport zijn verschillende beprijzingsmaatregelen onderzocht om de circulaire economie op te kunnen schalen. Er zijn drie problemen beschreven, waardoor het nodig is om op zoek te gaan naar een beprijzingsvoorstel dat zich richt op andere circulaire strategieën dan recycling, de kosten- en schaalnadelen van circulaire activiteiten vermindert en zo uitvoerbaar mogelijk is. Het beprijzingsvoorstel dat is ontwikkeld en verkend, gaat in de kern om het instellen van een fonds, gefinancierd uit een circulaire bijdrage, dat wordt ingezet om circulaire strategieën zoals reparatie goedkoper te maken.
Het rapport geeft antwoord op de volgende onderzoeksvragen:
- Welke beprijzingsvoorstellen om de aanschaf van lineaire EEA en meubels te ontmoedigen en circulaire producten te stimuleren zijn de afgelopen jaren binnen IenW/RWS en Financiën onderzocht? Waarom lijken deze voorstellen vaak te stuiten op het bezwaar van uitvoerbaarheid? En in hoeverre zijn deze bezwaren terecht?
- Werk een alternatief beprijzingsvoorstel uit en ga daarbij in op uitvoeringsaspecten zoals de bepaling van de bijdrage ten opzichte van de verkoopprijs, de hoogte van de bijdrage, het beheer van de opgehaalde bijdragen en de aanwending van de bijdragen.
- Welke stakeholders zouden betrokken moeten worden bij de uitwerking en uitvoering van het alternatieve beprijzingsvoorstel? Welke aandachtspunten zijn er vanuit de optiek van deze stakeholders bij het voorstel en hoe kunnen zij ermee aan de slag?
Er is specifiek gekeken naar elektronische en elektrische apparaten (EEA) en meubels.
Andere relevante publicaties
Rode draden notitie 2025
De Rode draden notitie 2025 laat zien dat voldoende en geschikte fysieke ruimte een basisvoorwaarde is voor circulair ondernemen. Circulaire bedrijven hebben ruimte nodig voor productie, opslag, reparatie en samenwerking, maar de druk op beschikbare ruimte neemt toe. Hierdoor wordt opschaling en innovatie moeilijker en sluit het huidige ruimtelijk beleid nog onvoldoende aan op de behoeften van de circulaire economie.
Onderzoek consumenten stimuleren naar circulair gedrag
Consumenten zeggen steeds vaker dat zij circulair willen kiezen, maar in de praktijk blijkt dat circulariteit zelden de belangrijkste reden is voor een aankoop. Het onderzoek laat zien dat mensen sneller kiezen voor tweedehands, refurbished of gerepareerde producten wanneer deze laagdrempelig te vinden zijn en geen extra gedoe opleveren, en dat scepsis over kwaliteit of onbekende modellen een grote barrière kan vormen.
Monitor duurzaam leven
Uit de Monitor Duurzaam Leven 2025 blijkt dat Nederlanders juist binnen de circulaire economie het meest ontvankelijk zijn voor verandering. Het merendeel van de mensen staat positief tegenover circulaire keuzes zoals minder kopen, refurbished of tweedehands aanschaffen, repareren en letten op materialen met een lagere milieu-impact.